Қазақстанда тұрғылықты жері бойынша тіркеу тәртібі өзгереді
2025 жылғы 24 қарашадан бастап Қазақстанда азаматтарды тұрғылықты жері бойынша тіркеу тәртібіне өзгерістер енгізіледі.
Бұл қызмет тек электрондық үкімет порталы eGov.kz немесе eGov Mobile мобильді қосымшасы арқылы онлайн түрде рәсімделеді. Онлайн тіркеуден өту үшін пайдаланушыға электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ) және оның есептік жазбасына (БЖТ) тіркелген нөмір қажет. Процедура толық автоматтандырылған және онлайн жүргізіледі. Пайдаланушылар қызметті халыққа қызмет көрсету орталықтарының өздігінен қызмет алу аймақтарында да ала алады.
Қызмет келесі азаматтар категориясына көрсетіледі:
• Қазақстан Республикасының азаматтары, соның ішінде тұрғын үй иелері;
• 18 жастан асқан, сот шешімімен құқық қабілеті шектелген немесе жоқ деп танылған азаматтардың қамқоршылары немесе заңды өкілдері;
• 14–16 жас аралығындағы балалардың ата-аналары немесе заңды өкілдері.
14 жасқа толмаған балалар өздігінен тұрғылықты жері бойынша тіркелмейді. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінің 16-бабына сәйкес, 14 жасқа толмаған баланың тұрғылықты жері – оның ата-анасы немесе заңды өкілдерінің тұрғылықты жері.
14–16 жас аралығындағы балалардың тіркеуі ата-аналары немесе заңды өкілдері арқылы жүргізіледі. Сот шешімімен құқық қабілеті шектелген 18 жастан асқан азаматтардың қамқоршылары да өз тәрбиеленушілерін жаңа мекенжай бойынша eGov.kz порталы арқылы тіркей алады.
Сонымен қатар, жаңартулар мемлекеттік жалдамалы тұрғын үйде тұратын азаматтарға да қатысты. Енді жалдамалы тұрғын үйдің тұрғындары жалдау келісімінде көрсетілген тұлғаларды тұрғылықты жері бойынша тіркей алады. Егер өтініш беруші келісімде көрсетілмесе, жүйе өтінішті автоматты түрде қабылдамайды.
Мемлекеттік жалдамалы тұрғын үйде тіркеуге қатысты сұрақтар туындаған жағдайда, жергілікті атқарушы органға (Тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық) хабарласу ұсынылады.
Маңызды: Егер өтініш беруші тіркеуге өтінішті меншік иесі емес мекенжай бойынша берсе, жүйе әрекетті растау үшін 1414 нөмірінен SMS-код жібереді. Тұрғын үйдің иесі бір сағат ішінде тіркеуге келісімін растауы тиіс.
Қазақстанда тұрғылықты жері бойынша онлайн тіркелу жолдары:
eGov.kz порталы арқылы:
1. Порталда авторизациядан өтіп, келесі бөліміне өтіңіз: Азаматтарға → Азаматтық, миграция және иммиграция → Тұрғылықты жері бойынша тіркеу.
2. «Қызметті онлайн алу» батырмасын басыңыз.
3. Электрондық өтінішті толтырып, оны ЭЦҚ немесе бір реттік SMS-пароль арқылы қол қойыңыз.
Қызмет нәтижесімен жеке кабинетте танысуға болады. Өтініштің өңделу статусы «Қызметтер алу тарихы» бөлімінде көрсетіледі.
eGov Mobile мобильді қосымшасы арқылы:
1. Қосымшада авторизациядан өтіп, «Мемлекеттік қызметтер» бөлімін ашыңыз.
2. «Жылжымайтын мүлік және ТКШ» ішкі бөлімінде «Қазақстан Республикасында тұрғындардың тұрғылықты жері бойынша тіркеу» қызметін таңдаңыз.
3. Қажетті мәліметтерді толтырып, тіркеу себебін көрсетіңіз.
4. Қызметке қол қою кез келген қолжетімді әдіспен жүзеге асырылады.
Өтініштің статусын «Хабарламалар → Жеке кабинет тарихы» бөлімінен тексеруге болады.
Мұндай жағдайдан тыс: 18 жасқа толмаған балалардың немесе сот шешімімен құқық қабілеті шектелген/болмаған тұлғалардың тұрғылықты жері бойынша тіркеуі тек офлайн тәртібінде – халыққа қызмет көрсету орталықтарында жүргізіледі.
2025 жылдың басынан бастап Қазақстанда тұрғылықты жері бойынша онлайн тіркеу қызметін шамамен 750 мың адам пайдаланды, бұл жалпы қызмет көрсету көлемінің 70%-дан астамын құрайды.